
Na temat kawy powiedziano już chyba wszystko. Jej nasiona od wieków uważane są za „czarne złoto”, stanowiące dobro narodowe w wielu krajach. Piją ją Europejczycy, Amerykanie i Azjaci – niezależnie od statusu czy kultury. W Polsce „mała czarna” to fundament życia towarzyskiego i poranny rytuał milionów osób. Pytanie tylko, czy kawa faktycznie wspiera Twoje zdrowie, czy jest jedynie chemicznym sposobem na maskowanie głębszych niedoborów energii? Zanim sięgniesz po kolejną filiżankę, sprawdź, co dzieje się w Twoim ciele po jej wypiciu.
Wpływ kawy jest ściśle uzależniony od jakości ziaren oraz Twojej indywidualnej genetyki. Niestety, u osób z wolnym metabolizmem kofeiny (gen CYP1A2), napój ten może podnosić ciśnienie krwi i zwiększać ryzyko wystąpienia stanów zapalnych. Zamiast pytać, czy kawa jest zdrowa ogólnie, warto sprawdzić, jak reaguje na nią Twój organizm.

Zaleca się nieprzekraczanie dawki 400 mg kofeiny dziennie (ok. 3-4 filiżanki), pamiętając, że substancja ta krąży w organizmie od 5 do nawet 7 godzin. Jeśli pijesz kawę późnym popołudniem, Twój mózg będzie walczył z pobudzeniem przez całą noc, nawet jeśli uda Ci się zasnąć. Skutkuje to brakiem fazy snu głębokiego i porannym zmęczeniem, które znów próbujesz zwalczyć kofeiną – tak powstaje błędne koło kofeinowego nałogu.
Kawa stymuluje wydzielanie gastryny i kwasu solnego, co u osób wrażliwych może prowadzić do zgagi, podrażnienia śluzówki żołądka oraz zaburzeń rytmu wypróżnień. Picie kawy na czczo jest szczególnie ryzykowne – drażni ona pusty przewód pokarmowy i może prowadzić do stanów zapalnych jelit. Ponadto kawa przyspiesza pasaż jelitowy, co niekiedy skutkuje gwałtownymi wizytami w toalecie i niepełnym wchłanianiem składników odżywczych z pożywienia.
Kofeina działa moczopędnie i hamuje zwrotne wchłanianie sodu, co prowadzi do zwiększonej utraty magnezu, potasu, wapnia oraz żelaza z organizmu. Regularne picie kawy, szczególnie tej niskiej jakości, drastycznie zakwasza organizm. Jeśli po filiżance czarnego naparu odczuwasz drżenie powiek lub skurcze mięśni, to sygnał, że Twoja gospodarka mineralna została zachwiana.
Do szklanki wody część osób dodaje krople z kwasem humusowym. Preparat zawiera kwasy humusowe i fulwowe oraz składniki mineralne. Pełną ofertę Witalności znajdziesz w sklepie.
Najzdrowszym wyborem jest kawa czarna, ekologiczna i świeżo mielona, pozbawiona akrylamidu oraz substancji antyzbrylających. Tanie, przemysłowe mieszanki z marketowych półek to często „śmieciowe” ziarna, które w procesie palenia wytwarzają akrylamid – substancję o działaniu neurotoksycznym i potencjalnie rakotwórczym. Dodatki chemiczne stosowane w kawach rozpuszczalnych dodatkowo obciążają wątrobę i pogarszają kondycję jelit. Taka kawa może podrażnić Twoje jelita, podnieść ciśnienie krwi i wypłukać wiele substancji mineralnych z organizmu, np. magnez, potas i żelazo, prowadząc tym samym do zakwaszenia organizmu.
Kofeina podnosi poziom kortyzolu (hormonu stresu), co wprowadza organizm w stan sztucznej gotowości, obciążając nadnercza i zaburzając naturalny rytm dobowy. Według Andrew Hubermana, poranna kawa wypijana zaraz po przebudzeniu diametralnie podbija stężenie kortyzolu, który i tak jest rano wysoki. Prowadzi to do zjawiska „craschu” po około 45 minutach – gdy pobudzenie mija, poziom energii spada drastycznie poniżej wyjściowego, zmuszając Cię do sięgnięcia po kolejną dawkę.
Biologiczny wpływ kawy na Twoje narządy i krew to tylko jedna strona medalu. Równie fascynujące jest to, co dzieje się bezpośrednio w Twojej głowie. Kofeina przekracza barierę krew-mózg i „oszukuje” Twoje neurony, blokując receptory odpowiedzialne za odczuwanie senności. Jeśli chcesz dowiedzieć się, jak dokładnie kofeina wpływa na koncentrację i czas reakcji, sprawdź jak picie kawy wpływa na zdrowie mózgu.
Jeżeli regularnie pijesz kawę, musisz wiedzieć o tym, ile Twój organizm potrzebuje czasu, aby pozbyć się przynajmniej połowy stężenia kofeiny. Okazuje się, że jest to nawet 5-7 godzin! Co to oznacza? Jeżeli pozwolisz sobie na wieczorną małą czarną z przyjaciółmi, to nawet jeśli uda Ci się zasnąć (a uwierz nam, będzie to bardzo trudne!), to Twój mózg przez całą noc będzie się zmagał z działaniem kofeiny, przez co rano obudzisz się zwyczajnie niewyspany.
Zastanawiasz się pewnie teraz, jak to w końcu jest – czy kawa jest niezdrowa? Wszystko zależy od tego, jaki produkt wybierzesz, jak go przyrządzisz (badania dowodzą, że najlepsza dla zdrowia jest czarna kawa w najczystszej postaci), jak często go pijesz (jedna filiżanka kawy o odpowiedniej godzinie pewnie Cię nie zabije, ale dawka kofeiny powyżej 400 mg może być niebezpieczna) i jak Twój organizm sobie z nim poradzi. My chcemy pokazać Ci jednak, że masz wybór – nie musisz podążać za kawową modą!
Sok z trawy jęczmiennej to napój z młodych pędów jęczmienia. Ten „napój gladiatorów” był znany już w starożytności. Dziś bywa wybierany jako element codziennej diety zamiast porannej filiżanki kawy.
Zielony proszek z młodego jęczmienia wystarczy rozpuścić w wodzie i wypić po przebudzeniu. To kwestia smaku i codziennych przyzwyczajeń, a nie zamiennik zbilansowanej diety.

Szklanka soku z młodego jęczmienia to jeden z pomysłów na poranek bez kawy. Brzmi jak dobry plan, prawda? Pełną ofertę Witalności znajdziesz w sklepie.
Bibliografia:
1. Chen L., Breemen R., Validation of a sensitive UHPLC-MS/MS method for cytochrome P450 probe substrates caffeine, tolbutamide, dextromethorphan, and alprazolam in human serum reveals drug contamination of serum used for research, https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S0731708519320795?via%3Dihub, dostęp online: 10.10.2024.
2. Hogervorst E., Caffeine improves cognitive performance, mood, and alertness in the morning, Psychopharmacology, 1999.
3. Chen, X., & G. A. C., Caffeine as a protective factor in dementia and Parkinson’s disease. Journal of Alzheimer's Disease, 20(Suppl 1), 2010, s. 167-S174.
4. Ringman, J. M., Frautschy, S. A., Cole, G. M., Masterman, D. L., & Cummings, J. L., A potential role of the curry spice curcumin in Alzheimer's disease. Journal of Alzheimer's Disease, 9(2), 2005, 105-116.
5. Dietz C., Dekker M., An intervention study on the effect of matcha tea, in drink and snack bar formats, on mood and cognitive performance, Food Research International 99(7), 2017, https://www.researchgate.net/publication/316751699_An_intervention_study_on_the_effect_of_matcha_tea_in_drink_and_snack_bar_formats_on_mood_and_cognitive_performance, dostęp online: 10.10.2024.
Czytasz nas regularnie?
Dodaj Witalności jako preferowane źródło w Google — nasze artykuły będą częściej pojawiać się w Twoich wynikach wyszukiwania i podsumowaniach AI.