Pewnie słyszałaś o SIBO w kontekście IBS, wzdęć albo „dziwnych" reakcji na zdrową żywność. W ostatnich latach SIBO stało się jednym z najczęściej diagnozowanych zaburzeń przewodu pokarmowego. Co to dokładnie jest i jak rozpoznać, czy to dotyczy ciebie?
SIBO (small intestinal bacterial overgrowth) to zespół rozrostu bakteryjnego jelita cienkiego, diagnozowany testem oddechowym wodorowo-metanowym po obciążeniu glukozą lub laktulozą.
01Co to jest SIBO?
SIBO (Small Intestinal Bacterial Overgrowth) to zespół rozrostu bakteryjnego jelita cienkiego, czyli stan, w którym w jelicie cienkim występuje nadmierna liczba bakterii pochodzących zwykle z jelita grubego. Normalne jelito cienkie zawiera niewielką liczbę bakterii. Gdy ich liczba rośnie powyżej normy (powyżej 10^5 CFU/ml aspiratu), mogą wywoływać objawy ze strony przewodu pokarmowego i zaburzać trawienie oraz wchłanianie składników odżywczych.
02Jakie są objawy SIBO?
Najczęstsze objawy SIBO są niespecyficzne i obejmują:
- Wzdęcia (najbardziej charakterystyczny objaw)
- Bóle brzucha lub dyskomfort jamy brzusznej
- Nadmierne oddawanie gazów
- Biegunki lub zaparcia (w zależności od typu SIBO)
- Niezamierzone zmniejszenie masy ciała
- Niedobory pokarmowe: witamin rozpuszczalnych w tłuszczach (A, D, E, K), witaminy B12, żelaza
- Zmęczenie chroniczne
- Brak apetytu
Te objawy mogą występować w wielu innych chorobach przewodu pokarmowego. Tylko lekarz może postawić diagnozę.
03Jakie są rodzaje SIBO?
Wyróżnia się 3 główne typy SIBO na podstawie dominującego gazu w jelicie cienkim:
| Typ | Gaz dominujący | Typowy objaw | Test |
| SIBO wodorowe | H2 | Biegunka | Test oddechowy wodorowy |
| SIBO metanowe (IMO) | CH4 (archeony) | Zaparcie | Test wodorowo-metanowy |
| SIBO siarkowodorowe | H2S | Mieszane | Test trój-gazowy (rzadziej dostępny) |
04Jak diagnozuje się SIBO?
Standardową metodą diagnostyczną jest test oddechowy wodorowo-metanowy po obciążeniu glukozą (75 g) lub laktulozą (10 g). Kryteria diagnostyczne: wzrost H2 ≥ 20 ppm i/lub CH4 ≥ 10 ppm w ciągu 90 minut od obciążenia. Bardziej dokładną, ale rzadziej stosowaną metodą jest endoskopia z aspiracją płynu z jelita cienkiego do posiewu bakteryjnego.
05Jakie są czynniki ryzyka SIBO?
- Nieprawidłowości anatomiczne jelita cienkiego (uchyłki, zwężenia, operacje)
- Zaburzenia perystaltyki (twardzina układowa, neuropatia cukrzycowa, niedoczynność tarczycy)
- Inhibitory pompy protonowej stosowane długoterminowo (zmniejszają kwasowość żołądka)
- Antybiotykoterapia zaburzająca równowagę mikrobiologiczną
- Wiek podeszły
- Niedobory odporności
- Choroby zapalne jelit (Crohn, wrzodziejące zapalenie)
- Cukrzyca
- Niewydolność trzustki
06Jak leczy się SIBO?
Leczenie SIBO prowadzi lekarz (gastroenterolog). Standardową terapią jest antybiotykoterapia, najczęściej ryfaksyminą przez 14 dni (zarejestrowana w 2015 roku do leczenia IBS przebiegającego z biegunką), niekiedy w połączeniu z metronidazolem przy SIBO metanowym. Po antybiotyku zalecana jest dieta low-FODMAP ograniczająca fermentowalne węglowodany. Wymaga to opieki specjalisty.
07Co mówi nauka o SIBO?
SIBO jest formalnie uznaną jednostką w gastroenterologii. Wytyczne American College of Gastroenterology z 2020 roku standaryzują diagnostykę i leczenie. Badania nad związkiem SIBO z IBS pokazują, że u większości pacjentów ze zdiagnozowanym IBS wykrywa się również nadmiar bakterii w jelicie cienkim. Trwają badania nad rolą biofilmu bakteryjnego w nawracających SIBO. Nauka nie potwierdza twierdzeń o leczeniu konkretnych chorób przez suplementację bez terapii medycznej, SIBO wymaga oceny gastroenterologa.
08Źródła
- NCBI Bookshelf (StatPearls) — Small Intestinal Bacterial Overgrowth www.ncbi.nlm.nih.gov
- Current Opinion in Gastroenterology (2025) — Modern concepts of small intestinal bacterial overgrowth (PMC) pmc.ncbi.nlm.nih.gov
- Antibiotics (Basel) 2023 — Diagnosis (culture, breath tests) and treatment of SIBO (PMC) pmc.ncbi.nlm.nih.gov
- Cleveland Clinic — SIBO (Small Intestinal Bacterial Overgrowth) my.clevelandclinic.org
- Wikipedia (PL) — Zespół rozrostu bakteryjnego jelita cienkiego (SIBO) pl.wikipedia.org
09Najczęściej zadawane pytania
Co to jest SIBO?
SIBO to zespół rozrostu bakteryjnego jelita cienkiego, stan w którym w jelicie cienkim występuje nadmierna liczba bakterii pochodzących zwykle z jelita grubego (powyżej 10^5 CFU/ml).
Jakie są objawy SIBO?
Najczęstsze: wzdęcia, bóle brzucha, nadmierne gazy, biegunki lub zaparcia, niezamierzone zmniejszenie masy ciała, niedobory witamin (B12, A, D, E, K), zmęczenie, brak apetytu.
Jakie są rodzaje SIBO?
Trzy typy: wodorowe (H2, biegunka), metanowe IMO (CH4, zaparcie), siarkowodorowe (H2S, mieszane). Diagnozowane testami oddechowymi.
Jak diagnozuje się SIBO?
Standardową metodą jest test oddechowy wodorowo-metanowy po obciążeniu glukozą lub laktulozą. Kryteria: H2 ≥ 20 ppm i/lub CH4 ≥ 10 ppm w ciągu 90 minut.
Jak leczy się SIBO?
Leczenie prowadzi gastroenterolog. Standardowo antybiotykoterapia ryfaksyminą przez 14 dni, niekiedy z metronidazolem. Po antybiotyku dieta low-FODMAP.
Naturalne zioła i suplementy w jednym miejscu — poznaj ofertę Witalności.
