37 składników adaptogenu „Jest Dobrze”: co jest w środku, ile czego w pipecie, jak czytać słowo „ekstrakt” i dlaczego płyn

Na karcie produktu Jest Dobrze jest 37 składników roślinnych i grzybowych, do tego miód, wszystko w buteleczce 50 ml z pipetą. Nikt nie zapamięta całej listy, ale da się ją uporządkować w cztery grupy, zobaczyć, czego jest najwięcej, i zrozumieć, dlaczego producent zamknął to w płynie, a nie w kapsułce. Ten tekst robi dokładnie to: przepisuje skład z miligramami, grupuje go, tłumaczy słowo „ekstrakt” i podaje porcję z karty produktu. Nie mówi, co te składniki robią, bo dla żadnego z nich nie ma w unijnym rejestrze oświadczenia zdrowotnego, którego wolno by tu użyć.

Autor: Redakcja Witalności · Aktualizacja: 2026-10-28 · Materiał informacyjny

Skład adaptogenu Jest Dobrze: 37 składników roślinnych i miód, z miligramami

Źródłem jest karta produktu w sklepie Witalności, która podaje skład ilościowo, w miligramach ekstraktu na porcję, z deklaracją DER 3:1 (z trzech części surowca powstaje jedna część ekstraktu). Karta liczy 37 składników roślinnych i grzybowych; z miodem daje to 38 pozycji. Przepisujemy je w czterech grupach, tak jak dzieli je producent.

Dwa wnioski z liczb. Najwięcej jest miodu i soku z rokitnika, czyli bazy, a wśród ekstraktów prowadzi żeń-szeń właściwy (135 mg) i reishi (90 mg); najmniej jest szafranu, skrzypu, żurawiny, hibiskusu i lapacho (po 3 mg). Jeśli masz etykietę ze starszej partii, lista może się nieco różnić; wiążąca jest etykieta opakowania, a karta produktu jest jej aktualnym odpowiednikiem.

Grupa pierwsza: grzyby witalne, w tym dwa reishi

Cztery pozycje to ekstrakty z owocników grzybów, łącznie 255 mg w porcji:

• reishi, lakownica żółtawa (Ganoderma lucidum), 90 mg: grzyb o lakierowanym, czerwonobrązowym kapeluszu, hodowany na podłożu drzewnym;
• soplówka jeżowata (Hericium erinaceus), 60 mg: grzyb o wyglądzie białych sopli, rosnący na drzewach liściastych;
• chaga, błyskoporek podkorowy (Inonotus obliquus), 60 mg: czarna narośl na brzozach; zbierane sklerocjum nie jest owocnikiem, o czym piszemy w tekście o kawie grzybowej;
• czarne reishi, 45 mg: inny gatunek lub odmiana z rodzaju Ganoderma, na karcie bez nazwy łacińskiej.

Pytanie do producenta, które warto zadać: który gatunek Ganoderma kryje się pod „czarnym reishi”. Ogólnie o grzybach w suplementach piszemy w haśle grzyby witalne.

Grupa druga: „tarcza równowagi”, czyli rośliny nazywane adaptogenami

Słowo „adaptogen” nie jest terminem prawnym ani botanicznym; to pojęcie z radzieckiej farmakologii lat 50., którego historię opisujemy w tekście adaptogeny: historia. Producent nazywa tę grupę „tarczą równowagi” i wymienia w niej dziewięć roślin:

Uwaga do nazw: „żeń-szeń syberyjski” to nazwa handlowa eleuterokoka, rośliny z innego rodzaju niż żeń-szeń właściwy. Na tej liście nie ma ashwagandhy ani różeńca górskiego, o których mamy osobne hasła: ashwagandha, różeniec górski.

Grupa trzecia: zioła, korzenie, kora, kwiaty i bursztyn

Dwadzieścia pozycji to klasyczne surowce zielarskie i kuchenne, od 30 mg do 3 mg w porcji, podzielone według części rośliny:

• korzenie i kłącza: kolcorośl (Smilax, sarsaparilla) 30 mg, kurkuma (kłącze ostryżu) 24 mg, pokrzywa 21 mg, imbir 18 mg;
• kora i żywice: catuaba (drzewo z Brazylii) 30 mg, kadzidłowiec indyjski (Boswellia serrata) 30 mg, brzoza brodawkowata 24 mg, brzoza cukrowa 24 mg, żywica z bursztynu 7,5 mg, pau d'arco, czyli lapacho (Tabebuia) 3 mg;
• liście i ziele: morwa biała 24 mg, rozmaryn 15 mg, skrzyp 3 mg;
• kwiaty i pąki: lawenda 9 mg, goździkowiec (pąki, czyli goździki) 9 mg, hibiskus 3 mg;
• owoce: głóg 30 mg, róża dzika 30 mg, pieprz czarny 4,5 mg, żurawina 3 mg.

Bursztyn jest składnikiem nietypowym: kopalna żywica drzew, której „ekstrakt” wart jest pytania do producenta o postać i rozpuszczalnik. O goździku mamy osobne hasło: goździk. Zestaw jako całość przypomina składy dawnych nalewek wieloziołowych i azjatyckich receptur wieloskładnikowych; to obserwacja o tradycji receptur, nie o działaniu.

Grupa czwarta: miód i cztery soki, czyli baza

Miód (360 mg) i sok z rokitnika (150 mg) to dwie największe pozycje składu, a soki z granatu, pigwy i czarnego bzu (po 30 mg) je uzupełniają. Pełnią w płynnym preparacie trzy role, wszystkie techniczne:

• nośnik: ekstrakty, często gęste i gorzkie, trzeba w czymś rozpuścić i dozować pipetą; miód i soki dają objętość i lepkość;
• smak: ekstrakty z kory, żywic i grzybów smakują gorzko, cierpko i ziemisto; miód i kwaśne soki (rokitnik, granat, pigwa) równoważą to w kierunku słodko-kwaśnym;
• konserwacja: wysoka zawartość cukrów z miodu i kwasowość soków utrudniają rozwój drobnoustrojów, co w płynie bez alkoholu ma znaczenie.

Miód jest oznaczony na karcie jako alergen; osoby uczulone na produkty pszczele powinny to sprawdzić przed zakupem. Preparat zawiera cukry z miodu i soków, o czym warto pamiętać przy ograniczaniu cukru, choć przy porcji liczonej w pipetach ilości są niewielkie.

Co znaczy „ekstrakt” i „DER 3:1” na karcie produktu

Ekstrakt to wyciąg: surowiec roślinny lub grzybowy zalewa się rozpuszczalnikiem (wodą, alkoholem, glicerolem, czasem ich mieszaniną), który wyciąga część substancji, a wyciąg zagęszcza się lub pozostawia płynny. DER 3:1 (drug extract ratio) oznacza, że z trzech części surowca powstała jedna część ekstraktu; 135 mg ekstraktu żeń-szenia odpowiada więc około 405 mg suszonego korzenia. Co ten zapis znaczy w praktyce i czym różni się od 10:1, tłumaczymy w tekście co znaczy 10:1 na opakowaniu.

Czego karta nie precyzuje: rozpuszczalnika użytego do ekstrakcji (przy produkcie na bazie miodu i soków prawdopodobne są ekstrakty wodne lub glicerolowe, ale to domysł) ani standaryzacji na konkretne związki. To nie zarzut, lecz informacja dla kupującego: miligramy mówią, ile ekstraktu jest w porcji, nie ile w nim konkretnych substancji. Jak czytać ekstrakty w ogóle: jak wybrać ekstrakt roślinny.

Dlaczego płyn z pipetą, a nie kapsułka

Trzydzieści siedem składników w kapsułce oznaczałoby po kilka miligramów każdego, o ile kapsułka miałaby się dać połknąć; w płynie da się zmieścić więcej surowca w porcji i dozować ją elastycznie, pipetą. Płyn ma też wady, które warto znać:

• rozwarstwianie: ekstrakty, miód i soki o różnej gęstości rozdzielają się, stąd polecenie „wstrząsnąć przed użyciem”;
• trwałość po otwarciu: płyn bez alkoholu jest wrażliwszy niż kapsułka; przechowuj zgodnie z etykietą i zużyj w rozsądnym czasie;
• dokładność dawki: „pełna pipeta” zależy od tego, jak głęboko ją ściśniesz; to mniej precyzyjne niż tabletka, ale wystarczające przy produkcie bez oświadczeń.

Porcja wg karty produktu: 1 pełna pipeta 2 razy dziennie, najlepiej między posiłkami, np. rano i wczesnym popołudniem, łącznie około 2,34 ml; w dni większego obciążenia do 2 pełnych pipet 3 razy dziennie; wstrząsnąć; cykl minimum 14 dni; z butelki wychodzi około 14 porcji. Jak włączyć to w dzień, o której porze i co z kawą, opisujemy w tekście adaptogeny: rano czy wieczorem.

Czego nie ma na karcie i być nie może: oświadczenia zdrowotne

Dla żeń-szenia, eleuterokoka, cytryńca, soplówki, chagi, reishi, miłorzębu i pozostałych składników nie ma w unijnym rejestrze dopuszczonych oświadczeń zdrowotnych; wiele wniosków dotyczących roślin czeka od lat na ocenę („on hold”), co nie uprawnia do ich używania. Rozporządzenie (WE) nr 1924/2006 zakazuje więc na etykiecie i w reklamie zdań o działaniu tych składników, a rozporządzenie Ministra Zdrowia w sprawie składu oraz oznakowania suplementów diety dodaje obowiązkowe elementy: porcję, ostrzeżenie o nieprzekraczaniu, informację, że suplement nie zastępuje zróżnicowanej diety.

Dlatego ten tekst jest spisem i mapą, nie opisem efektów. Jeśli chcesz zrozumieć, skąd w ogóle wzięło się słowo „adaptogen” i dlaczego budzi tyle oczekiwań, przeczytaj historię pojęcia; ogólne zasady czytania etykiet: oświadczenia zdrowotne na suplementach.

Najczęstsze pytania

Zobacz też

• Kiszonki a probiotyk
• Klinoptylolit
• Masala chai
• Migotanie światła led jak sprawdzić
• Ochota na słodycze
• Okulary z filtrem kiedy zakładać