Wykaz jest załącznikiem nr 1 do rozporządzenia Ministra Zdrowia z 9 października 2007 r., czytanym dziś w brzmieniu tekstu jednolitego Dz. U. z 2023 r. poz. 79. To on przypisuje każdej pozycji jednostkę, w której deklaruje się zawartość na opakowaniu. Po tekście jednolitym weszły dwie nowelizacje i żadna nie tknęła tego załącznika — poniżej jego treść oraz sześć różnic wobec brzmienia z 2007 roku.
Wykazem jest załącznik nr 1 do rozporządzenia Ministra Zdrowia z 9 października 2007 r. w brzmieniu tekstu jednolitego Dz. U. z 2023 r. poz. 79. Stoi w nim 13 witamin i 17 składników mineralnych, każda pozycja z przypisaną jednostką. Wobec brzmienia z 2007 r. różnic jest sześć: przy witaminie A, witaminie E i niacynie zniknęły dawne słowa o ekwiwalencie, pozycja „Foliany” nazywa się dziś „Kwas foliowy” z objaśnieniem „Obejmuje wszystkie formy folianów”, a do części mineralnej dopisano bor i krzem. Pułapka: brzmienie z 2007 r. miało 15 składników mineralnych, więc jego cytowanie wprowadza w błąd. Dwie nowelizacje ogłoszone po tekście jednolitym — Dz. U. z 2025 r. poz. 1182 i Dz. U. z 2026 r. poz. 1115 — załącznika nr 1 nie zmieniły.
01Wykaz witamin i składników mineralnych: gdzie go szukać
Wykaz jest załącznikiem nr 1 do rozporządzenia Ministra Zdrowia z 9 października 2007 r. o składzie i oznakowaniu suplementów diety, w brzmieniu tekstu jednolitego Dz. U. z 2023 r. poz. 79. Który akt rządzi całą etykietą i na jakiej podstawie ustawowej został wydany, rozbieramy w tekście o etykiecie suplementu — tutaj interesuje nas wyłącznie sam załącznik. Odsyła do niego § 5 ust. 3: zawartość witamin i składników mineralnych deklaruje się w postaci liczbowej, a jednostki bierze się właśnie z tego załącznika.
Po tekście jednolitym weszły dwie nowelizacje: Dz. U. z 2025 r. poz. 1182 oraz Dz. U. z 2026 r. poz. 1115. Przeczytaliśmy oba akty w całości i żaden nie tknął załącznika nr 1. Pierwszy przeredagował odnośnik nr 2 do tytułu oraz załącznik nr 2, drugi — ten sam odnośnik i dwie pozycje w załączniku nr 2. Wykaz z tekstu jednolitego jest więc wykazem aktualnym.
Co z tego wynika dla sprawdzającego: wersję wykazu ustala się po numerze publikacji, a nie po roku wydania rozporządzenia. Akt jest z 2007 r., obowiązujące brzmienie z 2023 r., a datę graniczną wyznaczają dwie nowelizacje ogłoszone po nim.
Wykaz to załącznik nr 1 do rozporządzenia z 2007 r., czytany w brzmieniu tekstu jednolitego z 2023 r.; dwie późniejsze nowelizacje tego załącznika nie tknęły.
02Trzynaście witamin z załącznika nr 1 i ich jednostki
Kolejność w tabeli jest kolejnością z aktu, nie alfabetyczną.
Dwie rzeczy w tej liście bywają zaskoczeniem. Pierwsza: wykaz posługuje się nazwami Tiamina, Ryboflawina i Niacyna, a nie symbolami z literą B. Symbole B6 i B12 w wykazie są, ale przy trzech pozostałych pozycjach z tej grupy prawodawca użył nazw substancji.
Druga: jednostka nie jest kwestią wyboru autora etykiety. Sześć pozycji wykaz podaje w mikrogramach, siedem w miligramach, i to ta jednostka ma się znaleźć w deklarowanej zawartości.
03Siedemnaście składników mineralnych w tym samym wykazie
Druga część załącznika nr 1 jest dłuższa i to w niej zaszły największe zmiany.
Cztery pozycje mają jednostkę mikrogramową: selen, chrom, molibden i jod. Pozostałe trzynaście podaje się w miligramach.
Nazwy dwóch pozycji stoją w liczbie pojedynczej: Chlorek i Fluorek. W brzmieniu z 2007 r. były to „Chlorki” i „Fluorki”. Zmiana wygląda kosmetycznie, ale rozstrzyga, czy cytat z przepisu jest dosłowny.
Hasło słownikowe o jednej z tych pozycji: magnez.
Część mineralna liczy siedemnaście pozycji: cztery w mikrogramach, trzynaście w miligramach, a dwie nazwy stoją dziś w liczbie pojedynczej — Chlorek i Fluorek.
04Czym wykaz z tekstu jednolitego różni się od wersji z 2007 roku
To sedno całego tekstu. Porównanie brzmienia pierwotnego z brzmieniem tekstu jednolitego daje sześć różnic.
Trzy pierwsze wiersze to skrócenie jednostki. W wykazie stoi samo µg tam, gdzie kiedyś stało „µg ekwiwalentu retinolu”, i samo mg tam, gdzie kiedyś stało „mg ekwiwalentu alfa-tokoferolu”.
Praktyczny wniosek dla czytającego opakowanie: jednostka zapisana jako „µg ekwiwalentu retinolu” odpowiada brzmieniu z 2007 r., a nie brzmieniu obowiązującemu. Nie jest to informacja o produkcie — jest to informacja o tym, z jakiej wersji przepisu korzystał autor etykiety albo materiału informacyjnego.
Wniosek dla cytujących przepis jest mocniejszy. Podawanie załącznika nr 1 w wersji z 2007 r. wprowadza w błąd, i to w sześciu miejscach naraz. Rozporządzenie obowiązuje, ale zmieniło się jego brzmienie.
Między brzmieniem z 2007 r. a tekstem jednolitym jest sześć różnic, więc cytowanie starej wersji wykazu wprowadza w błąd w sześciu miejscach naraz.
05Kwas foliowy zamiast folianów w wykazie witamin
Ta jedna zmiana jest ciekawsza od pozostałych, bo nie polega na skróceniu.
W brzmieniu pierwotnym pozycja nazywała się „Foliany”. W tekście jednolitym nazywa się „Kwas foliowy”, a obok niej stoi objaśnienie, dosłownie: „Obejmuje wszystkie formy folianów”.
Kierunek tej zmiany jest odwrotny do intuicji. Nazwa pozycji zwęziła się z ogólnej kategorii do jednej substancji, a dopisane objaśnienie przywróciło jej szeroki zakres. Efekt jest taki, że nazwa w wykazie jest węższa niż to, co pozycja obejmuje, i bez objaśnienia dawałaby obraz mylący.
Dlaczego to jest ważne przy czytaniu składu: deklarowana zawartość korzysta z nazwy pozycji z załącznika nr 1, a forma chemiczna użyta w produkcji pochodzi z osobnego, zamkniętego wykazu w załączniku nr 2.
Formy chemiczne z załącznika nr 2 zmieniają się niezależnie od załącznika nr 1: nazwa pozycji „Kwas foliowy” stoi w wykazie bez zmian, mimo że lista dopuszczonych form folianowych była nowelizowana. Które formy dopisano i kiedy, podajemy w tekście o etykiecie suplementu. Wniosek dla czytającego skład jest jeden: te dwa wykazy sprawdza się osobno.
Jak inaczej opisuje się ten sam składnik w drugiej kategorii prawnej, pokazujemy w tekście suplement diety a lek roślinny.
Pozycja „Foliany” nazywa się dziś „Kwas foliowy”, a jej szeroki zakres przywraca objaśnienie; formy chemiczne rozstrzyga osobny załącznik nr 2.
06Bor i krzem: dwa składniki mineralne dopisane do wykazu
Pierwotny wykaz z 2007 r. miał 15 pozycji w części o składnikach mineralnych. Tekst jednolity ma ich 17. Dopisane zostały dwie, obie z jednostką miligramową: bor i krzem.
Skutek jest większy, niż wynika z samej różnicy dwóch pozycji. Obecność w załączniku nr 1 decyduje o tym, że pozycja ma w tym rozporządzeniu przypisaną jednostkę i że stosują się do niej przepisy o witaminach i składnikach mineralnych: § 5 ust. 3 przypisuje jednostkę pozycjom z tego wykazu, § 5 ust. 5 nakazuje podać zawartość także w procentach referencyjnych wartości spożycia, a § 4 ust. 2 wyznacza minimum 15% tych wartości w zalecanej dziennej porcji.
Odczytaliśmy to tak: substancja, której w załączniku nr 1 nie ma, nie jest w tym rozporządzeniu witaminą ani składnikiem mineralnym i nie ma przypisanej jednostki — niezależnie od tego, jak bywa nazywana w materiałach handlowych.
Czego przy tej okazji nie napiszemy: nie podajemy referencyjnych wartości spożycia w liczbach, także dla boru i krzemu. Powód jest podwójny. Tabela wartości odniesienia z pierwotnego rozporządzenia, czyli załącznik nr 3, ma w tekście jednolitym jedno słowo: „(uchylony)”. Wartości obowiązujące wskazuje pkt 1 części A załącznika XIII do rozporządzenia nr 1169/2011, a tego aktu nie odczytaliśmy u źródła, więc go nie cytujemy.
Bor i krzem dopisano do części mineralnej po 2007 r.; obecność w załączniku nr 1 przesądza o jednostce i o stosowaniu przepisów o witaminach i minerałach.
07Jak sprawdzić opakowanie przy pomocy wykazu z załącznika nr 1
Pięć rzeczy da się zrobić z samym wykazem w ręku, stojąc przy półce.
Z samym wykazem w ręku sprawdzisz nazwę pozycji, jednostkę i obecność składnika — ale nie formę chemiczną ani żadne zdanie o roli składnika.
- Sprawdź nazwę pozycji. Jeśli w składzie stoi „Foliany”, jest to nazwa z brzmienia z 2007 r.; wykaz obowiązujący ma tu „Kwas foliowy” wraz z objaśnieniem, że obejmuje wszystkie formy folianów.
- Sprawdź jednostkę. Witamina A i witamina D w mikrogramach, witamina E i witamina C w miligramach. Inna jednostka przy tej samej pozycji znaczy, że wartość przeliczono — załącznik nr 1 innej jednostki dla niej nie przewiduje, także w brzmieniu z 2007 r., które różniło się wyłącznie dopiskiem o ekwiwalencie.
- Sprawdź, czy składnik jest w wykazie. Trzynaście witamin i siedemnaście składników mineralnych to komplet. Pozostała zawartość opakowania to substancje innego rodzaju, którym załącznik nr 1 nie przypisuje jednostki.
- Nie licz na to, że wykaz powie cokolwiek o formie chemicznej. Załącznik nr 1 podaje wyłącznie nazwę pozycji i jednostkę. Formę chemiczną, w jakiej składnik wolno było użyć w produkcji, rozstrzyga osobny i zamknięty wykaz z załącznika nr 2 — to inne pytanie i inna lista.
- Nie szukaj w wykazie zdania o roli składnika. Załącznik nr 1 to lista nazw i jednostek. Dopuszczalność jakiegokolwiek sformułowania o efekcie rozstrzyga zupełnie inny reżim, opisany w tekście o oświadczeniach zdrowotnych.
08Jak sprawdzić wykaz witamin u źródła i czego w nim nie ma
Wykaz warto czytać w akcie, nie w cytacie z drugiej ręki — właśnie dlatego, że wersja najczęściej powtarzana jest wersją z 2007 r.
Ścieżka, która działa, prowadzi przez API systemu ELI Sejmu. Metadane rozporządzenia, wraz ze statusem i listą zmian, zwraca adres api.sejm.gov.pl/eli/acts/DU/2007/1425; przy tym akcie status brzmi IN_FORCE z adnotacją „akt posiada tekst jednolity”. Pełny tekst obowiązującego brzmienia, razem z załącznikami, jest pod adresem api.sejm.gov.pl/eli/acts/DU/2023/79/text.pdf. Wyszukiwarka ISAP otwierana w przeglądarce zwraca CAPTCHA i tą drogą tekstu nie pobierzemy.
Jest jedna pułapka i dotyczy każdego tekstu jednolitego: nie zawiera on nowelizacji ogłoszonych po nim. Przy tym rozporządzeniu były dwie, z 2025 i 2026 r., i obie trzeba doczytać osobno. Druga weszła w życie po upływie 14 dni od ogłoszenia, które nastąpiło 21 sierpnia 2026 r. Listę zmian zwraca końcówka references dopisana do adresu aktu.
Na koniec weryfikacja negatywna, czyli czego w załączniku nr 1 nie ma. Odczytaliśmy obie części w całości: nie występuje w nich ani jedna roślina i ani jeden grzyb, nie ma aminokwasów, nie ma nazw handlowych i nie ma żadnej wartości liczbowej. To wyłącznie lista nazw pozycji i przypisanych im jednostek.
Czego nie podajemy w tym tekście, choć bywa dopisywane do takich list: pełnych list form chemicznych z załącznika nr 2, w tym pozycji dla boru i krzemu, oraz jakiejkolwiek informacji o tym, po co dany składnik bywa umieszczany w produkcie. To ostatnie pytanie nie należy do prawa oznakowania i nie da się na nie odpowiedzieć cytatem z wykazu.
Jak odczytywać oznaczenia surowców, których w tym wykazie nie znajdziesz: jak wybrać ekstrakt roślinny.
Wykaz odczytuje się z API ELI Sejmu, nie z cytatu z drugiej ręki; w załączniku nr 1 nie ma roślin, grzybów, aminokwasów ani żadnej wartości liczbowej.
09Najczęstsze pytania
Trzynaście. Wykaz podaje je w kolejności: witamina A, witamina D, witamina E, witamina K, witamina C, tiamina, ryboflawina, niacyna, witamina B6, kwas foliowy, witamina B12, biotyna i kwas pantotenowy.
10Zobacz też
- Certyfikat analizy
- Czerwone flagi na opakowaniu
- Formy chemiczne w suplementach
- Jak porównać dwa suplementy
- Jak sprawdzić akt prawny
- Jak sprawdzić oświadczenie zdrowotne
| # | pozycja wykazu | jednostka |
|---|---|---|
| 1 | Witamina A | µg |
| 2 | Witamina D | µg |
| 3 | Witamina E | mg |
| 4 | Witamina K | µg |
| 5 | Witamina C | mg |
| 6 | Tiamina | mg |
| 7 | Ryboflawina | mg |
| 8 | Niacyna | mg |
| 9 | Witamina B6 | mg |
| 10 | Kwas foliowy | µg |
| 11 | Witamina B12 | µg |
| 12 | Biotyna | µg |
| 13 | Kwas pantotenowy | mg |
Co sprawdzono u źródła: tekst jednolity rozporządzenia Ministra Zdrowia z 9 października 2007 r. (Dz. U. z 2023 r. poz. 79) wraz z załącznikami, metadane aktu pierwotnego w bazie ELI Sejmu — status IN_FORCE z adnotacją „akt posiada tekst jednolity” — oraz obie nowelizacje ogłoszone po tekście jednolitym, Dz. U. z 2025 r. poz. 1182 i Dz. U. z 2026 r. poz. 1115; odczytaliśmy je w całości i żadna nie sięgnęła załącznika nr 1. Obie części wykazu przeczytaliśmy do końca, stąd również ustalenie negatywne: nie ma w nich ani jednej rośliny, ani jednego grzyba, nie ma aminokwasów, nazw handlowych ani żadnej wartości liczbowej. Czego nie sprawdzono: rozporządzenia nr 1169/2011, do którego odsyłają przepisy o procentach referencyjnych wartości spożycia, nie odczytaliśmy u źródła, a tabela wartości odniesienia z załącznika nr 3 widnieje w tekście jednolitym jako „(uchylony)” — dlatego samych referencyjnych wartości spożycia w tym tekście nie podajemy, także dla boru i krzemu. Nie odczytaliśmy też pełnych list form chemicznych z załącznika nr 2 ani tego, po co dany składnik bywa umieszczany w produkcie; to ostatnie pytanie nie należy do prawa oznakowania.
11Najczęstsze pytania
Ile składników mineralnych liczy ten wykaz?
Siedemnaście w brzmieniu tekstu jednolitego Dz. U. z 2023 r. poz. 79. W brzmieniu pierwotnym z 2007 r. było ich piętnaście.
Które pozycje dopisano po 2007 roku?
Bor i krzem, oba z jednostką miligramową. W pierwotnym brzmieniu załącznika nr 1 ich nie było.
Dlaczego przy kwasie foliowym stoi objaśnienie?
Bo nazwa pozycji jest węższa niż jej zakres. Objaśnienie brzmi dosłownie: „Obejmuje wszystkie formy folianów”, a w brzmieniu pierwotnym pozycja nazywała się po prostu „Foliany”.
Czy jednostki są takie same jak w 2007 roku?
Nie przy trzech pozycjach. Witamina A ma dziś µg w miejsce „µg ekwiwalentu retinolu”, witamina E mg w miejsce „mg ekwiwalentu alfa-tokoferolu”, a niacyna mg w miejsce „mg ekwiwalentu niacyny”.
Czy w załączniku nr 1 są rośliny albo grzyby?
Nie. Obie części wykazu odczytaliśmy w całości i nie występuje w nich żadna roślina ani żaden grzyb — są tam wyłącznie witaminy i składniki mineralne.
Gdzie sprawdzić obowiązujące brzmienie wykazu?
W tekście jednolitym Dz. U. z 2023 r. poz. 79 oraz w nowelizacjach ogłoszonych po nim: Dz. U. z 2025 r. poz. 1182 i Dz. U. z 2026 r. poz. 1115. Żadna z tych dwóch nie zmieniła załącznika nr 1.
Witalne Suplementy i Żywność funkcjonalna — zobacz, co mamy w ofercie.
12Źródła
- Rozporządzenie Ministra Zdrowia z 9.10.2007 w sprawie składu oraz oznakowania suplementów diety — tekst jednolity Dz. U. z 2023 r. poz. 79, załącznik nr 1 isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20230
- Pełny tekst jednolity rozporządzenia w formacie PDF — załączniki nr 1, nr 2 oraz adnotacja „(uchylony)” przy załączniku nr 3 api.sejm.gov.pl/eli/acts/DU/2023/79/text.pdf
- Rozporządzenie Ministra Zdrowia z 25.08.2025 zmieniające rozporządzenie w sprawie składu oraz oznakowania suplementów diety, Dz. U. z 2025 r. poz. 1182 api.sejm.gov.pl/eli/acts/DU/2025/1182/text.pdf
- Rozporządzenie Ministra Zdrowia z 19.08.2026 zmieniające rozporządzenie w sprawie składu oraz oznakowania suplementów diety, Dz. U. z 2026 r. poz. 1115 api.sejm.gov.pl/eli/acts/DU/2026/1115/text.pdf
- Metadane ELI rozporządzenia z 9.10.2007 (Dz. U. z 2007 r. Nr 196, poz. 1425) — status IN_FORCE, wykaz zmian i tekstów jednolitych api.sejm.gov.pl/eli/acts/DU/2007/1425
- Państwowa Inspekcja Sanitarna, Wymagania przy wprowadzaniu suplementów diety do obrotu — art. 29–32 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia gov.pl/web/psse-piotrkow-trybunalski/wymagania-przy-
